grafika wyróżniająca aktualności ZTE

Mini rewolucje w technologii: energia jądrowa w kieszeni

Chińska firma Betavolt właśnie ruszyła z masową produkcją swojej miniaturowej „baterii jądrowej” – BV100. To źródło energii, które może działać aż do 50 lat bez ładowania, w ekstremalnych warunkach i z większą trwałością niż klasyczne baterie.

Betavolt wprowadza na rynek swój model BV100 – miniaturową betawoltaiczną baterię zasilaną izotopem niklu-63. Wymiary urządzenia to zaledwie 15×15×5 mm, co sprawia, że jest mniejsze niż moneta. Pomimo mikroskopijnego rozmiaru, generuje stabilne napięcie 3 V i moc rzędu 100 μW przez nawet 50 lat bez konieczności ładowania.

Co istotne, konstrukcja BV100 opiera się na nowatorskich materiałach. Izotop 63Ni, który podczas rozpadu przekształca się w trwały, nietoksyczny izotop 63Cu, został umieszczony w warstwie o grubości zaledwie 2 mikronów. Obie strony oklejono ultracienkimi (10 µm) półprzewodnikami z diamentu – to dzięki nim energia rozpadu jest bezpośrednio przetwarzana na prąd elektryczny

Zalety tej technologii to m.in.:

  • niezawodność i trwałość: brak ruchomych części, brak cykli ładowania – działanie „non-stop” przez dekady,
  • bezpieczeństwo: brak emisji promieniowania zewnętrznego – energia zamknięta i bezpieczna nawet przy uszkodzeniach mechanicznych,
  • odporność na skrajne warunki: działa w temperaturach od –60°C do +120°C,
  • energetyczna wydajność: aż 10-krotnie większa gęstość energii niż w klasycznych bateriach litowo-jonowych; według firmy potencjał do przechowywania energii rzędu 3300 MWh na gram (!) – oczywiście w teorii.

Technologia BV100 jest już w fazie produkcji pilotażowej, a jeszcze w 2025 r. planowane jest wdrożenie wersji o mocy 1 W – otwierającej drogę do szerszego zastosowania, np. w dronach czy nawet smartfonach – choć w przypadku tych ostatnich mocy wciąż jest zbyt mało.

Zastosowania?

Dzięki trwałości i niezawodności, BV100 idealnie sprawdzi się w:

  • medycynie (np. implanty, czujniki),
  • badaniach kosmicznych i misjach bez obsługi,
  • eksploracji – np. w kopalniach i trudnych warunkach,
  • mikro-robotyce, inteligentnych czujnikach, sprzęcie AI i dronach.

Dlaczego to ważne dla energetyki i technologii przyszłości?

Betavolt BV100 to przykład przełomu w dziedzinie betawoltaicznych źródeł energii, łączący miniaturyzację z wyjątkową trwałością. W dobie rozwijającej się branży technologii baterii technologia ta może być kamieniem milowym w długotrwałym zasilaniu, eliminując potrzebę częstej wymiany baterii i minimalizując ślad ekologiczny. Pozostaje jednak zagadnienie utylizacji baterii jądrowych.

Co ciekawe, miniaturowe reaktory jądrowe od lat pojawiały się w pop-kulturze – na przykład w filmie Terminator 3: Bunt maszyn, widzimy scenę wymiany reaktora w ciele robota T-850. Dziś takie wizje science-fiction zaczynają powoli nabierać realnych kształtów w laboratoriach i projektach technologicznych.

Przygotował: Aleksander Krótki
Zakład Transformacji Energetycznej